دانلود کتاب کلمات مکنونه فیض کاشانی

کتاب کلمات مکنونه فيض كاشاني كتابي است كه در مورد معارف اعتقادي و اصول اخلاقي و آداب ديني است كه مؤلف با استفاده از احاديث معروف و مشهور و شاذ و نادر از ائمه معصومين و با انديشه هاي عرفاني و فلسفي تلفيق كرده است و نكاتي كه در كتاب متذكر شده در شناخت روحيات و افكار وي قابل تأمل است هر چند كه در اواخر عمر مؤلف با تأليف كتاب كلمات مخزونة كه خلاصه كلمات المكنونه است، بيشتر مطالب را حذف كرده است.

کتاب « کلمات مکنونه من علوم اهل الحکمة و المعرفة» یکی از رسائل مهم فیض کاشانی که در آن عرفان ، حکمت و شریعت به نحو خاصی به هم آمیخته شده، کلمات مکنونة می‌باشد که ملمع عربی و فارسی است. این رساله، ادوار کامل عرفان نظری را به طرزی مورد بحث قرار داده که مباحث آن شاهد گویای جامعیت و بینش عمیق ملا محسن است.

آغاز این رساله، خواننده را مطمئن می‌سازد که هیچ راهی برای دستیابی به کنه حقیقت وجود ندارد، چرا که حقیقت بر همه چیز محیط و همه چیز تجلی حقیقت است، هستی همانند نور است؛ اما چون نقطه مقابل هستی، بسان تاریکی که نقطه مقابل نور است در این عالم موجود نیست و انسان نمی‌تواند به سادگی نسبت به هستی معرفت حاصل کند.

کلمات مکنونه

درباره نویسنده

محمد بن شاه مرتضي بن شاه محمود، مشهور و معروف به ملا محسن يا فيض كاشاني، در حدود 1006 يا 1007 هجري در كاشان متولد شد و بعد از سپري كردن ايام كودكي به تحصيل علوم پرداخت و از محضر دانشمنداني چون ملا صدراي شيرازي بهره جست و به افتخار دامادي ملاصدرا نيز نائل آمد و در حدود سال 1091ق رحلت نمود. ملا محسن علاوه بر تدريس و تربيت شاگرداني متعدد از خود، آثار و تأليفاتي در زمينه علوم مختلف بر جاي گذاشت كه آثار تأليفي وي را بيش از صد عنوان معرفي مي كنند.

درباره کلمات مکنونه

يكي از آثار تأليفي فيض كاشاني كتابي است تحت عنوان «كلمات المكنونة من علوم اهل الحكمة و المعرفة و اقوالهم».

كه در زمره رسائل تأليفي ملا محسن مي باشد و در اين كتاب عرفان و حكمت و شرع به نحو خاصي به هم آميخته است، ملّمعي است به زبان عربي و فارسي و ادوار كامل عرفان نظري را به طرزي مورد بحث قرار مي دهد و به مباحثي همچون، حقيقت و هستي، اسماء و صفات الهي، كيفيت خلق عالم، نفس انسان و كاركردهاي آن، مظاهر انسان كامل در نبوت و ولايت و سرچشمه عرفان و حكمت مي پرازد.

مرحوم فيض در اين كتاب، احاديثي از ائمه معصومين(ع) از كتب معتبر و غيره مانند كتاب هاي حديثي كافي و تأليفات شيخ صدوق احاديثي نقل كرده است.

ولي از آنجا كه اين كتاب به روش اهل طريقت و عرفان نوشته شده است و نيز مطالب و موضوعاتي كه در آن مطرح شده، مبني بر اصول و عقايد عرفاء و اهل باطن است و اخبار و رواياتي از معصومين ـ عليهم السلام ـ در آن نقل شده است

كه در كتب حديث و مشايخ روايت چه قديم و چه جديد وجود ندارد، و در كليه جوامع حديثي و مدونات مشهور اثري از آنها نيست، حتي در نوشته هاي حديثي خود فيض هم اين گونه اخبار وجود ندارد.

و بيشتر اين اخبار را از كتب ابن ابي جمهور احسائي و شيخ رجب برسي به صورت تقطيع و ارسال و برخي روايات هم كه سند درست و حسابي ندارند، نقل شده است و از نظر دانشمندان حديث اين افراد و چنين احاديثي مخدوش هستند، علاوه بر آن، گويا مرحوم فيض در اين كتاب به برخي از مجتهدين و اصحاب فتواي معاصر خود اعتراضات و حملاتي نموده است

لذا برخي مي گويند موقعي كه مرحوم فيض اين كتاب را مي نوشته است به پختگي كامل علم نرسيده و از آنجا كه با عرفاء مأنوس بوده و در مجالس و محافل آنها شركت مي كرده از آنها تأثير پذيرفته است.

اين كتاب علاوه بر اين كه در بر گيرنده اخبار و احاديث شاذ است حدود چهار هزار و چهار صد و بيست شعر فارسي نيز در آن به كار رفته است.

تلخيص كتاب كلمات المكنونه تحت عنوان كلمات المخزونه كتابي جديد

البته مرحوم ملا محسن، در اواخر عمر كه به پختگي كامل علمي رسيده بود، كتاب كلمات المكنونه را تلخيص مي كند و تحت عنوان كلمات المخزونه كتابي جديد ارائه مي دهد كه برخي مطالب را كه در كتاب قبلي گفته بود حذف مي كند.

البته بايد به اين نكته اشاره نمود كه برخلاف آن چه كه در سوال ذكر شده است، اين كتاب كلمات مكنون حضرت علي ـ عليه السلام ـ كه فيض كاشاني آن را جمع كرده نيست، بلكه همان طور كه ذكر شد، اين كتاب در بر گيرنده معارف ديني در قالب حديث و شعر است كه احاديثش از معصومين ـ عليهم السلام ـ نقل شده والبته احاديث شاذ و نادري هم دارد و نيز به صورت عرفاني و باطني‌گري نوشته شده است بر اين اساس برخي تصور مي كنند كه فيض كاشاني تفكر صوفي گري و روش صوفي منشي داشته است.

البته مؤلف در اين كتاب از انديشه هاي عرفاني عبدالرحمان و محيي الدين ابن عربي هم بهره جسته است.
بنابراين بايد گفت كه كتاب كلمات مكنونه فيض كاشاني كتابي است كه در مورد معارف اعتقادي و اصول اخلاقي و آداب ديني است كه مؤلف با استفاده از احاديث معروف و مشهور و شاذ و نادر از ائمه معصومين و با انديشه هاي عرفاني و فلسفي تلفيق كرده است و نكاتي كه در كتاب متذكر شده در شناخت روحيات و افكار وي قابل تأمل است هر چند كه در اواخر عمر مؤلف با تأليف كتاب كلمات مخزونة كه خلاصه كلمات المكنونه است، بيشتر مطالب را حذف كرده است.

کلمات مکنونه کلمات مکنونه